Op pad met onze technisch inspecteur: Nikkelsulfide-insluiting

Hoe spontaan glasbreuk kan ontstaan

Soms gaat glas kapot zonder enige zichtbare oorzaak. Geen inbraak, geen impact, maar toch een gebarsten ruit. Onze technisch inspecteur Mark Houtepen weet als geen ander waar je dan op moet letten. Tijdens een inspectie op een school trof hij drie gesprongen ruiten aan. Zijn conclusie: nikkelsulfide-insluiting.

Wat is nikkelsulfide-insluiting?

Nikkelsulfide-insluiting is een mogelijke oorzaak van spontane glasbreuk bij thermisch gehard glas. Tijdens het productieproces van dit type glas wordt het verhit en snel afgekoeld, waardoor er spanningen ontstaan die het glas sterker maken. Het resultaat is een ruit die beter bestand is tegen bijvoorbeeld temperatuurwisselingen of windbelasting.

Toch heeft deze bewerking een keerzijde. Bij het smelten van het glas kunnen nikkel- en zwaveldeeltjes samenklonteren tot nikkelsulfide (NiS). Deze deeltjes zijn niet zichtbaar met het blote oog, maar kunnen zich diep in het glas nestelen. Door temperatuurwisselingen kunnen ze uitzetten en zo spanningen veroorzaken die het glas onverwacht doen breken.

Waar komen die deeltjes vandaan?

Nikkel is van nature aanwezig in de grondstoffen of komt van metaalonderdelen die tijdens de productie in aanraking komen met het glas. Zwavel komt voornamelijk uit de gebruikte brandstoffen, zoals olie of gas. De vorming van nikkelsulfide-deeltjes is dan ook een bekend bijproduct van het productieproces van gehard glas.

Wat zag onze inspecteur?

Mark: “Aan het breukpatroon kon ik direct zien dat het hier om een typische nikkelsulfide-breuk ging. De barst ontstond vanuit het midden van het glas en het glas was versplinterd in kleine korrels, zoals je dat ziet bij gehard glas.”

De locatie – een overgang tussen een warme gang en een koeler binnenterrein – liet temperatuurverschillen zien die extra spanning in het glas kunnen veroorzaken. Dit soort omstandigheden vergroot de kans dat een ruit met een NiS-insluiting bezwijkt.

Hoe kun je dit risico verkleinen?

Een mogelijke preventieve maatregel is het uitvoeren van een zogenaamde heat-soaktest. Hierbij wordt het geharde glas gedurende enkele uren verhit tot circa 290°C. Ruiten met nikkelsulfide-insluitingen zullen dan vaak al in de testfase breken, waardoor ze niet meer in de gevel belanden.

Maar: zelfs een heat-soaktest biedt geen 100% garantie. Een klein risico op breuk blijft bestaan, ook na een geslaagde test.

Samengevat

• Nikkelsulfide-insluiting is een onzichtbare oorzaak van glasbreuk.

• Het komt vooral voor bij thermisch gehard glas.

• Temperatuurverschillen kunnen de breuk activeren.

• Heat-soaktesten kunnen het risico verkleinen, maar niet volledig uitsluiten.

Meer weten over glasbreuk en inspecties?

Bij Midglas zetten we onze expertise in om schadeoorzaken helder te krijgen en herhaling te voorkomen. Heb je een vraag over een onverklaarbare glasbreuk? Neem contact met ons op. We denken graag met je mee.